Kuyini I-Asthma?

I-asthma yisimo esibangela ukuvuvukala kwesikhathi eside (okungapheli) emigudwini yakho yomoya. Ukuvuvukala kubenza basabele ezicini ezithile, njengempova, ukuzivocavoca noma umoya obandayo. Phakathi nalokhu kuhlaselwa, imigudwini yakho yomoya iyancipha (i-bronchospasm), ivuvuke futhi igcwale amafinyila. Lokhu kwenza kube nzima ukuphefumula noma kukubangele ukukhwehlela noma ukuphefumula. Ngaphandle kokwelashwa, lokhu kuvuvukala kungabulala.

1

Izigidi zabantu e-US nasemhlabeni jikelele zine-asthma. Ingaqala ebuntwaneni noma ikhule uma usumdala. Ngezinye izikhathi ibizwa ngokuthi i-bronchial asthma.

Izinhlobo ze-asthma zifaka:

I-asthma ye-allergy:lapho ukungezwani komzimba kubangela izimpawu ze-asthma

I-asthma ehlukahlukene yokukhwehlela:lapho uphawu lwakho lwe-asthma kuphela ukukhwehlela

I-asthma ebangelwa ukuvivinya umzimba: lapho ukuvivinya umzimba kubangela izimpawu ze-asthma

I-asthma yomsebenzi:lapho izinto oziphefumulayo emsebenzini zibangela ukuba ube ne-asthma noma zibangele ukuhlaselwa yi-asthma

I-asthma-COPD overlap syndrome (ACOS):uma une-asthma kanye ne-COPD (isifo samaphaphu esingamahlalakhona)

Izimpawu Nezimbangela

Izimpawu ze-asthma zifaka:

● Ukuphelelwa umoya

● Ukuphefumula kanzima

● Ukuqina kwesifuba, ubuhlungu noma ingcindezi

● Ukukhwehlela

Ungase ube ne-asthma isikhathi esiningi (i-asthma engapheli). Noma ungase uzizwe uphilile phakathi nokuhlaselwa yi-asthma (i-asthma engapheli).

Izimbangela ze-asthma

Ochwepheshe abaqiniseki ukuthi yini ebangela i-asthma. Kodwa ungase ube sengozini enkulu uma:

● Phila nokungezwani komzimba noma i-eczema (i-atopy)

● Bachayeke ebuthi, intuthu noma intuthu esetshenziswa ngomunye umuntu noma eyethu (insalela eshiywe ngemuva kokubhema), ikakhulukazi besebancane

● Unomzali ophilayo one-allergies noma i-asthma

● Ngabhekana nezifo zokuphefumula eziphindaphindayo (njenge-RSV) ngesikhathi ngiseyingane

 

2

Izimbangela ze-asthma

Izimbangela ze-asthma yinoma yini ebangela izimpawu ze-asthma noma ezenza zibe zimbi kakhulu. Ungase ube nezimbangela ezithile noma eziningi. Izimbangela ezivamile zifaka:

Ukungezwani komzimba: impova, izibungu zothuli, i-dander yezilwane ezifuywayo, nezinye izinto ezibangela ukungezwani komzimba emoyeni

Umoya obandayo:ikakhulukazi ebusika

Ukuzivocavoca:ikakhulukazi umsebenzi womzimba onzima kanye nemidlalo yesimo sezulu esibandayo

Isikhunta: noma ngabe wena'Awunawo umkhuhlane

Ukuchayeka emsebenzini:uthuli lwesarha, ufulawa, iglu, i-latex, izinto zokwakha

Izifo zokuphefumula:umkhuhlane, umkhuhlane kanye nezinye izifo zokuphefumula

Intuthu:ukubhema, intuthu yomuntu obhemayo, intuthu yomuntu obhemayo

Ukucindezeleka: ngokomzimba noma ngokomzwelo

Amakhemikhali noma amaphunga anamandla: amakha, i-nail polish, izihlanzi zasekhaya, izihlanzi zomoya

Ubuthi emoyeni:ukukhishwa kwegesi efektri, ukukhishwa kwegesi emotweni, intuthu yomlilo wasendle

Izinto ezibangela i-asthma zingase zibangele ukuhlaselwa ngokushesha. Noma kungathatha amahora noma izinsuku ukuthi ukuhlaselwa kuqale ngemva kokuchayeka ku-trigger.

Ukuxilongwa Nokuhlolwa

Odokotela bayixilonga kanjani i-asthma? Udokotela we-allergy noma i-pulmonologist uxilonga i-asthma ngokubuza ngezimpawu zakho nokwenza izivivinyo zokusebenza kwamaphaphu. Bazobuza ngomlando wakho wezokwelapha kanye nowomndeni. Kungaba usizo ukubazisa ukuthi yini eyenza izimpawu ze-asthma zibe zimbi kakhulu nokuthi ngabe kukhona yini okukusiza uzizwe ungcono.

 

Umhlinzeki wakho angase anqume ukuthi amaphaphu akho asebenza kahle kangakanani futhi akhiphe ezinye izimo nge:

Ukuhlolwa kwegazi okubangelwa ukungezwani komzimba noma ukuhlolwa kwesikhumba:Lokhu kunganquma ukuthi ukungezwani komzimba kuyinkinga yini ebangela izimpawu zakho ze-asthma.

Inani legazi: Abahlinzeki bangabheka amazinga e-eosinophil kanye ne-immunoglobulin E (IgE) bese bewaqondisa ekwelashweni uma bewadinga.'Kuphakeme. Ama-Eosinophil kanye ne-IgE kungakhuphuka ezinhlotsheni ezithile ze-asthma.

I-Spirometry:Lokhu ukuhlolwa okuvamile kokusebenza kwamaphaphu okulinganisa ukuthi umoya ugeleza kahle kangakanani emaphashini akho.

Ama-X-ray esifubeni noma ama-CT scan: Lokhu kungasiza umhlinzeki wakho ukuthi abheke izimbangela zezimpawu zakho.

Imitha yokugeleza okuphezulu:Lokhu kungalinganisa ukuthi imigudu yakho yomoya inqunyelwe kangakanani ngesikhathi semisebenzi ethile.

Ukuphathwa Nokwelashwa

Iyiphi indlela engcono kakhulu yokuphatha i-asthma? Indlela engcono kakhulu yokuphatha i-asthma ukugwema noma yiziphi izimbangela ezaziwayo bese usebenzisa imithi yokugcina izindlela zakho zokuphefumula zivulekile. Umhlinzeki wakho angase akunike lokhu:

Ama-inhaler okugcina:Lezi zivame ukuqukethe ama-steroid aphefumulayo anciphisa ukuvuvukala. Ngezinye izikhathi, ahlanganiswa nezinhlobo ezahlukene zama-bronchodilator (imithi evula indlela yakho yokuphefumula).

I-inhaler yokutakula:Ama-inhaler “okusindisa” asebenza ngokushesha angasiza ngesikhathi sokuhlaselwa yi-asthma. Aqukethe i-bronchodilator evula ngokushesha imigudu yakho yokuphefumula, njenge-albuterol.

I-nebulizer:Ama-nebulizer afutha inkungu encane yemithi ngemaski ebusweni bakho. Ungasebenzisa i-nebulizer esikhundleni se-inhaler kweminye imithi.

Izilungisi ze-Leukotriene:Umhlinzeki wakho angase akunike iphilisi lansuku zonke ukusiza ekunciphiseni izimpawu ze-asthma kanye nengozi yakho yokuhlaselwa yi-asthma.

Ama-steroid omlomo:Umhlinzeki wakho angase akunikeze inkambo emfushane yama-steroid omlomo ukuze ubhekane nokuvuvukala.

Ukwelashwa nge-biologic: Ukwelashwa okufana nama-antibody e-monoclonal kungasiza ekulweni ne-asthma enzima.

I-thermoplasty ye-bronchial:Uma ezinye izindlela zokwelapha zingasebenzi, umhlinzeki wakho angase asikisele i-bronchial thermoplasty. Kule nqubo, udokotela wamaphaphu usebenzisa ukushisa ukuze anciphise imisipha ezungeze izindlela zakho zokuphefumula.

Uhlelo lokusebenza lwe-asthma

Umhlinzeki wakho wezempilo uzosebenza nawe ukuthuthukisa uhlelo lokusebenza nge-asthma. Lolu hlelo lukutshela ukuthi ungayisebenzisa kanjani imithi yakho nokuthi ungayisebenzisa nini. Lukutshela nokuthi wenzeni uma unezimpawu ezithile nokuthi ungafuna nini ukunakekelwa okuphuthumayo. Cela umhlinzeki wakho wezempilo ukuthi akuqondise kukho.


Isikhathi sokuthunyelwe: Agasti-26-2025